YAZARLAR

DİĞER YAZILARI

Osman KARA

KADININ ADI EMİNE HANIM

Siz Emine Hanımı bilmezsiniz, nereden bileceksiniz. Ondokuzmayıs Üniversitesi’nin genç araştırmacısı Mutlu Kaya Hoca olmasa ben de bilmezdim. Zübeyirzade Mehmet Fuat Efendi olmasa o da bilmezdi, hatta kimse bilmezdi Emine Hanımı.

 

Zübeyirzade Mehmet Fuat Efendi bir gazeteci, İstanbul gazetelerinin Karadeniz temsilcisi, aynı zamanda müthiş bir vatansever. Mustafa Kemal Atatürk’ü “kurtuluş ve kuruluş yolunda” Havza’da karşılayanların arasında; yine Mustafa Kemal Paşa’nın emriyle kurulan ilk müdafaa-i hukuk cemiyeti olan Havza Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti’nin kurucularından.

 

Onun 15 Nisan 1934’de İstanbul Akşam Gazetesine geçtiği bir haberi bulmuş Mutla Kaya Hoca. Gazetenin 6. Sayfasında yer alan haberin alt başlığı çok ilginç: “Bütün köylerin ihtiyar heyetine birer kadın aza girdi.”

 

Olacak iş değil, bugün bile kadınların seçme sorumluluklarının yanında seçilme haklarının pek de akla gelmediği bir ülkede bundan seksen altı yıl önce bir Karadeniz ilçesinin bütün köylerinde ihtiyar heyetine bir asıl bir de yedek üyenin girmesi. Ama girmişler, bununla da yetinmemiş Terme’nin kadınları ya da erkekleri, bir de kadın muhtar seçmişler, “kadının adı Emine Hanım” dediğim işte o, İmraç Köylü Emine Hanımdır.

 

Şimdi o gazete haberinin bir bölümünü sizlerle paylaşmak istiyorum:

“Geçen mektubumda tarihinden ve belediye faaliyetlerinden bahsettiğim Terme’de köy işleri de hayırlı hamlelerle yürümektedir. İleride vücuda getirilecek olan KÖY BANKASININ sermayesini teşkil etmek üzere her köy kendi bütçesinden bir şey ayırmaktadır. Bu suretle geçen sene (730) bu sene de (650) lira birikmiştir.”

 

Burada yazıyı böleceğim, önce şu ufka bir selam duracağım sonra da devamını aktaracağım o haberin. Bir ufuk ki, gerçekleşmesi değil hayali bile müthiş, 1930’lu yıllarda köy bankasını kurmayı hayal eden bir kaymakam ve o hayale para bağlayan köylüler; bugün bırakın uygulamasını düşünmesi bile hayal bir ufuk.

 

Haber devam ediyor:

“Bütün bu işlerde büyük bir alakası olan kaymakam, Barbaros Hayrettin bey, ihtiyar heyetleri intihabında(seçiminde) kadınların da seçilmesi imkânını temin eden sebepler hazırlamıştır. Bunun neticesi olarak ŞİMDİYE KADAR İNTİHAPLARI YAPILAN 38 KÖYÜN İHTİYAR HEYETLERİNE BİRER KADIN AZA GİRMİŞ, BİRER DE YEDEK AYRILMIŞTIR. İMRAÇ ADLI BİR KÖYÜN MUHTARLIĞINA EMİNE HANIM ADINDA BİR KADIN İNTİHAP OLUNMUŞTUR.”

 

Emine Hanım öyle bir dönem falan değil tam 30 yıl muhtarlık yapmış; lakabı da güzel: Deli Şeker. O dönemde bir köyde muhtar olmak için herhalde deli olmak gerek ama o görevi 30 yıl sürdürebilmek için de şeker gibi olmak gerek herhalde.

 

O yıllarda Terme’ye bağlı olan köyün halk dilindeki adıdır İmraç, resmi kayıtlarda ise Emirhaç diye geçer. İmraç şimdilerde Salıpazarı ilçesine bağlıdır ve yeni adı Çiçekli Köyüdür.

 

“Kadın adı yoktu” diyene bakmayın siz, bilgisizliğine veriniz. Terme’yi bilseydi, İmraç’ı bilseydi, Emine Hanımı bilseydi, kısacası Cumhuriyeti bilseydi emin olunuz o lafı etmezdi.

 

Bir ülke düşününüz, 10 yıllık savaştan henüz çıkmış, yaralar ve dertler büyük, bir taraftan Anayurdu çelik ağlarla örmeye çalışıyorlar öbür taraftan kadınlara seçme ve seçilme hakkını tanıyorlar.  Büyük çoğunluk kadınların seçme ve seçilme hakkı denilince 1934’ü hatırlar da hemen hemen hiç kimse 1930’dan bahsetmez. Ya bilmezler ya önemsemezler ama kadınlara muhtar ve ihtiyar heyeti seçme ve seçilme hakkı daha 1930’da verilmiştir.

 

Kadının adı da yeri de bizim kültürümüzde hep var olmuştur ve hep var olacaktır. Kadının adı Umaydır, Ayzıttır, Selcendir, Aybike’dir, Nene Hatundur, Fatma Çavuştur, unvanı da Katundur ve yeri Kağanın sağ yanıdır.   

 

“O” OLMASAYDI?NE YAPARDINIZ?YIKILIŞTAN KURULUŞA/ KUTLU YOLUN ŞANLI YOLCULARI(III)YIKILIŞTAN KURULUŞA/ KUTLU YOLUN ŞANLI YOLCULARI - (II)YIKILIŞTAN KURULUŞA KUTLU YOLUN ŞANLI YOLCULARI (I)HADİ CANIM SEN DE!ŞARKILARLA GÜNAYDINOSMANLIDAN DERS ALMAK YA DA OSMANLI GİBİ BATMAKLOZAN YALANLARI SEVR GERÇEKLERİ(I)TOPKAPI, DOLMABAHÇE, BEYLERBEYİ VE DİĞERLERİYazarın Tüm Yazıları
Yazarlar
Osman KARA
“O” OLMASAYDI?
Osman KARA
M. Halistin KUKUL
GİRDAP/ASKERÎ OKULLARDA KATLİAM
M Halistin KUKUL
Mustafa GENÇ
İKTİDAR- MUHALEFET DİYALOĞU
Mustafa GENÇ
Atilla ÇİLİNGİR
KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ
Atilla ÇİLİNGİR
Mustafa ÖZDEMİR
SEMERKANT
Mustafa ÖZDEMİR
Prof. Dr. Mustafa ÖZBALCI
SANAT ÜZERİNE DÜŞÜNCELER
Prof Dr Mustafa ÖZBALCI
Nevval SEVİNDİ
ACILI KISA TARİH
Nevval SEVİNDİ
Vedat ÇINAROĞLU
TÜRKLÜK NAMUSUMUZDUR
Vedat ÇINAROĞLU
Adem ERTÜRK
Etme bulma dünyası ya hani, edenler ne zaman buluyordu
Adem ERTÜRK
Embiya SANCAK
ÜÇ AYDIR YAZAMIYORDUM
Embiya SANCAK
Prof. Dr. İsrafil BALCI
İftira ve İtibar Suikastçılığı
Prof Dr İsrafil BALCI
Dr. İbrahim YILDIRIM
Fethin simgesi Ayasofya
Dr İbrahim YILDIRIM
Yılmaz HOCAOĞLU
BİRAZ ORDAN BİRAZ BURDAN 2
Yılmaz HOCAOĞLU
Turgay SÖZEN
Pandemi Devam ediyor, Tedbir ve Kurallara Dikkat...
Turgay SÖZEN
Sacit ACAR
ORTAYA KARIŞIK
Sacit ACAR
Saffet Atik
Samsun’un Liman ve Demiryolu Sorunları (2)
Saffet Atik
Burak GÜLEÇ
Lider diyeceksiniz
Burak GÜLEÇ
Enis ERSOY
İmamoğlu’nun Kanal İstanbul stratejisi
Enis ERSOY
Türker GÖKSEL
Mithatpaşa Lisesi ve Sekizinci Kitap
Türker GÖKSEL
Mustafa KESKİN
Yerli Arabamızı Anlayabildik mi
Mustafa KESKİN
Ahmet HAYVALI
TEK DÜZEN HESAP PLANI
Ahmet HAYVALI
Dr. Işık ÖZKEFELİ
NİYETLER ALENİYET KAZANIRKEN
Dr Işık ÖZKEFELİ
Prof. Dr. Yücel TANYERİ
Açıkhava AVM
Prof Dr Yücel TANYERİ
Prof. Dr. Ahmet Nizamettin AKTAY
Gagavuzya İzlenimleri
Prof Dr Ahmet Nizamettin AKTAY
Hüseyin ÖZBAY
OSMAN TÜRKAY
Hüseyin ÖZBAY
Mehmet Ali BAYAR
PROF.DR.MÜMTAZ SOYSAL'IN ARDINDAN...
Mehmet Ali BAYAR
Prof. Dr. İbrahim TELLİOĞLU
SEVDİKLERİMİZ ÜZERİNDEN EMPATİ YAPARAK DÜNYAYI ANLAMAYA ÇALIŞMAK
Prof Dr İbrahim TELLİOĞLU
Hilmi EKER
PİLOT İLÇE LADİK
Hilmi EKER
Murat İLHAN
PİCASSO...
Murat İLHAN
Nami Cem İYİGÜN
ASKERİ HAREKÂT
Nami Cem İYİGÜN
Mustafa ENGİN
TARIM MI, ENERJİ Mİ!?
Mustafa ENGİN
Tufan AKCAGÖZ
SİZ SİZ OLUN
Tufan AKCAGÖZ
Necmi HATİPOĞLU
EKONOMİK KRİZ Mİ, O DA NE?
Necmi HATİPOĞLU
Hülya Korkut ÖZAK
Öyleyse sen Türk değilsin...
Hülya Korkut ÖZAK
Prof. Dr. Erdal AĞAR
YABANCI DİLLE EĞİTİM
Prof Dr Erdal AĞAR
Nuray YILMAZ
HIYAR… TUZ… TUZLUK
Nuray YILMAZ
Dr. Faruk TAN
İNSAN
Dr Faruk TAN
İshak MEMİŞOĞLU
OTOPARKIMI İSTİYORUM
İshak MEMİŞOĞLU