YAZARLAR

DİĞER YAZILARI

Prof. Dr. Mustafa ÖZBALCI

DİN VE TOPLUM İLİŞKİSİ ÜSTÜNE

      Sosyolojinin önemli konu başlıklarından biri olan din, dil başta olmak üzere yüzyıllar içinde oluşmuş ve günümüze ulaşmış edebiyat, resim, mimari, musiki vb. her türlü sanat eserleri, örf ve âdetler ve öteki bütün geleneksel değerlerle birlikte millî kültürün en önemli unsurlarından birini teşkil eder. Tarih boyunca en ilkelinden en gelişmişine kadar her toplumun şöyle ya da böyle kendine göre inandığı bir dini veya içinde yer aldığı bir inanç sistemi mutlaka olmuştur. Ünlü fikir adamımız Cemil Meriç’e göre tarih boyunca gelmiş geçmiş bütün kültür ve medeniyetler genel olarak hep bir dinin ve bir inanç sisteminin çevresinde doğmuş ve gelişmişlerdir. Bilindiği üzere, millet kültürü olan ve kültürü ile yaşayan insanlar topluluğudur. O sebeple, dinî değerlerden yoksun bir kültür, dolayısıyla bir millet de düşünülemez. Tanınmış İngiliz şair ve oyun yazarı Thomas S. Eliot’a göre“kültür, aslında herhangi bir toplumun dininin vücut bulmuş bir şeklidir.”  Tarihî süreç içinde oluşmuş ve günümüze ulaşmış örfler, âdetler ve bütün geleneksel değerler millî kültürün bileşenleridir. İnsanın ferdî, millî ve sosyal kimliğini içinde yaşadığı toplumun kültürel değerleri şekillendirir. Bu oluşumda kültürün en önemli bileşenlerinden biri olan dinî değerlerin önemli bir payım sahibi olduğu inkar edilemez. Din, milletin bütün inançlarını içinde barındıran bir değerler bütünüdür. Bir milleti başka toplumlardan farklı kılan, onun inanç sisteminin, yani dinî hayatının çevresinde gelişen ve şekillenen kültürel değerleridir. Hepimiz ferdî, sosyal ve millî benliğimizi ve kimliğimizi bu değerlere borçluyuz.  

         Millî kültürü oluşturan ve besleyen unsurların her biri, millet olma seviyesine yükselmiş her toplum için elbet çok önemli ve gereklidir. Ama Batı’da ve bizde millî kültürün temel öğesinin din olduğunu ve kültürü besleyen kaynakların en başında dinin geldiğini düşünenler de vardır. Batı’da T. S. Eliot, bizde ise başta Yahya Kemâl olmak üzere Nurettin Topçu, Mehmet Kaplan gibi daha pek çok ismi bunlar arasında saymak mümkündür. Yahya Kemâl, bir milletin meydana gelmesinde dinin başlıca etkenlerden biri olduğuna inanır ve milletlerin mayasının kan değil din olduğunu söyler. Ona göre İslâmiyet, bizim milliyetimizin ve millî hayatımızın teşekkülünde bir harç vazifesi görmüştür. Milliyetçiliğimizle İslâmiyet karışıp yepyeni bir sentez yaratmaktadır. Bu sentez milletimizin mizacına öylesine sinmiştir ki, artık birini diğerinden ayırmak imkânı kalmamıştır. “Her milletin bir dini var, bir itikadı var. Ben Türk ve Müslüman olarak doğdum. Türk milletinin dinine ve itikadına sahibim.”  diyen Yahya Kemâl, İslâmî bir hayat yaşamasa bile, böyle bir hayata büyük bir saygı duyar ve bu dini, milletimizin dini olduğu için samimiyetle sever ve onu en son ve en mükemmel bir din olarak kabul eder. (bkz. Yahya Kemâl’in Duygu ve Düşünce Dünyası adlı kitabımız, s.77 ve devamı).

     “Millet, Allah’a yönelen irademizin dinlendiği duraklardan birisidir.” diyen Nurettin Topçu’ya göre de, “Millet kültürünü yoğuracak olan felsefenin hamurunda din vardır. Millî kültürün önemli bir kısmını din oluşturur. Din milletin malı olmasa bile, milletin kuruluşunun esaslı kaynağıdır. Büyük dinler, milletlerin kuruluşundan önce var olarak, bu kuruluşu hazırladılar. Milletlere, ruhun temel yapısında bulunan ahlâk ve inanışları, ideallerinin kaynağını verdiler. Bugün Fransız ve İtalyan milliyetini Katolik inancından, Türkü Müslümanlıktan ayırmak imkânsızdır. Bizim milletimizin hayatî kuvvet kaynağı İslâm dinidir. İslâm az zamanda Türklüğün hayat damarlarını doldurarak bu milletin varlığının esaslı unsurlarını harekete geçirdi.” Mehmet Kaplan’a göre ise, “Bin yıllık Türk tarih ve kültürünü İslâmiyet yoğurmuştur ve son bin yıllık Türk tarihi, Türk tarihinin kültür ve medeniyetçe en zengin, en muhtevalı ve en güzel devridir.”

           Hiç şüphesiz ilimsiz, bilgisiz ve kültürsüz bir din ve iman asla yaratıcı olamaz. Ama inançsız ve imansız bir ilim de kısır ve verimsiz olur. Din ve iman, insanları harekete getirir, birleştirir, onlara çalışma ve yaşama heyecanı verir. Dini doğru, aslına, özüne uygun bir şekilde yaşayan gerçek bir dindar çalışmayı, üretmeyi ve paylaşmayı sever. İslâmiyet ilim öğrenmeyi, çalışmayı ve üretmeyi teşvik eden bir dindir. “İlim Çin’de bile olsa gidin, alın.” ve “İki günü aynı olan bizden değildir. vb. sözlerin anlatmak istediği de budur. İnsan elbet çalışacak, üretecek ve bu dünya hayatını en güzel ve en verimli bir şekilde geçirebilmek için ne gerekiyorsa hepsi yapacaktır. Yaşamak için buna ihtiyacı vardır. Bunda hiç şüphe yoktur. Fakat insanın şan, şöhret, makam, koltuk, servet, mal-mülk ve çeşitli dünya zevkleri peşinde koşarken,  yaratılmış bir kul, ölümlü bir varlık olduğunu, hayatının er ya da geç ama bir gün mutlaka sona ereceğini de unutmaması gerekir. Bu şuuru da insana ancak kuvvetli bir iman kazandırabilir. Nobel ödülü sahibi ünlü Fransız fizyolog Aleksis Carel insanın Allah’a su ve hava kadar muhtaç olduğunu söyler. Nelson Mandela’ya göre de “din, dünyadaki en önemli kuvvetlerden biridir.” O itibarla, insanların aklını ve zihnini ilmin ve tekniğin bütün verimleriyle beslerken ve karınlarını doyururken, onları dinî ve ahlâkî değerlerle tanıştırmak da asla ihmal edilmemelidir. Hurafelerden ve birtakım bâtıl inanışlardan arınmış, doğru ve sağlam bir dinî eğitim alarak yetişmiş bir insandan hiç kimseye zarar gelmez. Onlar, her türlü kötülükten uzak dururlar ve birtakım din tüccarlarının ve bezirgânlarının tuzaklarına da pek düşmezler. Bilenden değil, bilmeyenden ya da yanlış ve eksik bilenden korkmak lâzımdır. Mutlu olmamız için yalnız madde, yalnız ilim ve teknoloji yetmiyor; bunların imanla da desteklenmesi gerekiyor. Cenap Şahabettin’in “Karnı aç olanlardan çok kalbi aç olanlara acırım.” sözü, bu bakımdan derin anlamları olan bir sözdür. Evet, karnın ve zihnin açlığı ile birlikte kalbin, gönlün ve ruhun açlığını da gidermek lazımdır. Öyle görülüyor ki, paranın ve dünyevî zevklerin esiri hâline gelmiş günümüz insanlarının dine olan ihtiyaçları, rahmetli Erol Güngör hocanın da dediği gibi hiçbir zaman ortadan kalkmayacağa benzemektedir.  O sebeple, insanın güzel ahlâk sahibi, güvenilir, dürüst, hak, hukuk ve adalet duygusu gelişmiş bir insan olması için, sağlam ve doğru bir dinî eğitim almaya da mutlaka ihtiyacı vardır.

ŞİİR VE ŞÂİR(1)SANAT ÜZERİNE DÜŞÜNCELERYAHYA KEMÂL VE TÜRKÇEATATÜRK VE TÜRKÇEDİN VE TOPLUM İLİŞKİSİ ÜSTÜNEÖNCE ŞİİR VARDIİNSAN GÖNLÜNDEN İBARETTİRKÜLTÜR, DİL VE EĞİTİM-ÖĞRETİMDİL, DİLLER VE DİLİMİZ      OKUMAK VE YAZMAK ÜSTÜNEYazarın Tüm Yazıları
Yazarlar
Osman KARA
BİR ÖLÜMÜN ARDINDAN
Osman KARA
M. Halistin KUKUL
TÜRKİSTAN’DA ZAMAN
M Halistin KUKUL
Mustafa GENÇ
YENİ BİR LAİKLİK YOKSA YENİ BİR DİN Mİ?
Mustafa GENÇ
Prof. Dr. Mustafa ÖZBALCI
ŞİİR VE ŞÂİR(1)
Prof Dr Mustafa ÖZBALCI
Atilla ÇİLİNGİR
TARİHİMİZE NOT DÜŞEN GERÇEKLER… (Zaman Asla Kaybolmaz)
Atilla ÇİLİNGİR
Mustafa ÖZDEMİR
SEMERKANT
Mustafa ÖZDEMİR
Nevval SEVİNDİ
ACILI KISA TARİH
Nevval SEVİNDİ
Vedat ÇINAROĞLU
TÜRKLÜK NAMUSUMUZDUR
Vedat ÇINAROĞLU
Adem ERTÜRK
Etme bulma dünyası ya hani, edenler ne zaman buluyordu
Adem ERTÜRK
Embiya SANCAK
ÜÇ AYDIR YAZAMIYORDUM
Embiya SANCAK
Prof. Dr. İsrafil BALCI
İftira ve İtibar Suikastçılığı
Prof Dr İsrafil BALCI
Dr. İbrahim YILDIRIM
Fethin simgesi Ayasofya
Dr İbrahim YILDIRIM
Yılmaz HOCAOĞLU
BİRAZ ORDAN BİRAZ BURDAN 2
Yılmaz HOCAOĞLU
Turgay SÖZEN
Pandemi Devam ediyor, Tedbir ve Kurallara Dikkat...
Turgay SÖZEN
Sacit ACAR
ORTAYA KARIŞIK
Sacit ACAR
Saffet Atik
Samsun’un Liman ve Demiryolu Sorunları (2)
Saffet Atik
Burak GÜLEÇ
Lider diyeceksiniz
Burak GÜLEÇ
Enis ERSOY
İmamoğlu’nun Kanal İstanbul stratejisi
Enis ERSOY
Türker GÖKSEL
Mithatpaşa Lisesi ve Sekizinci Kitap
Türker GÖKSEL
Mustafa KESKİN
Yerli Arabamızı Anlayabildik mi
Mustafa KESKİN
Ahmet HAYVALI
TEK DÜZEN HESAP PLANI
Ahmet HAYVALI
Dr. Işık ÖZKEFELİ
NİYETLER ALENİYET KAZANIRKEN
Dr Işık ÖZKEFELİ
Prof. Dr. Yücel TANYERİ
Açıkhava AVM
Prof Dr Yücel TANYERİ
Prof. Dr. Ahmet Nizamettin AKTAY
Gagavuzya İzlenimleri
Prof Dr Ahmet Nizamettin AKTAY
Hüseyin ÖZBAY
OSMAN TÜRKAY
Hüseyin ÖZBAY
Mehmet Ali BAYAR
PROF.DR.MÜMTAZ SOYSAL'IN ARDINDAN...
Mehmet Ali BAYAR
Prof. Dr. İbrahim TELLİOĞLU
SEVDİKLERİMİZ ÜZERİNDEN EMPATİ YAPARAK DÜNYAYI ANLAMAYA ÇALIŞMAK
Prof Dr İbrahim TELLİOĞLU
Hilmi EKER
PİLOT İLÇE LADİK
Hilmi EKER
Murat İLHAN
PİCASSO...
Murat İLHAN
Nami Cem İYİGÜN
ASKERİ HAREKÂT
Nami Cem İYİGÜN
Mustafa ENGİN
TARIM MI, ENERJİ Mİ!?
Mustafa ENGİN
Tufan AKCAGÖZ
SİZ SİZ OLUN
Tufan AKCAGÖZ
Necmi HATİPOĞLU
EKONOMİK KRİZ Mİ, O DA NE?
Necmi HATİPOĞLU
Hülya Korkut ÖZAK
Öyleyse sen Türk değilsin...
Hülya Korkut ÖZAK
Prof. Dr. Erdal AĞAR
YABANCI DİLLE EĞİTİM
Prof Dr Erdal AĞAR
Nuray YILMAZ
HIYAR… TUZ… TUZLUK
Nuray YILMAZ
Dr. Faruk TAN
İNSAN
Dr Faruk TAN
İshak MEMİŞOĞLU
OTOPARKIMI İSTİYORUM
İshak MEMİŞOĞLU